• 01 mei 2014
  • Door: Hans de Gruijter

De Baron von Münchhausen trok zich aan zijn eigen haren uit het moeras. Sommige professionals zouden dat ook wel willen; niet uit het moeras, maar uit een lastige situatie. Elke professional merkt uiteraard dat dit onmogelijk is. Hoe dan wel ergens bovenuit komen? Avans+ richt zich op het verbeteren van professionals; een groot deel van deze professionals werkt in een bonte schakering aan functies die vaak één ding gemeen hebben; we noemen ze allemaal manager.

Op maandag 24 maart jl. verscheen hier een prikkelende blog van Ludo de Bie; “Waarom managementtheorieën niet werken.” Ludo betoogt dat alleen het lezen van managementtheorieën nooit het gewenste resultaat zal brengen. Als het puntje bij het spreekwoordelijke paaltje komt, gaat het volgens Ludo om de manager zelf; “Het antwoord ligt dicht bij de manager zelf; het ís de manager zelf. In het beschreven krachtenveld kun je maar beter uitgaan van en staan in je eigen kracht. Je hebt je eigen kracht namelijk nodig om alle tegengestelde krachten het hoofd te bieden. Dus manager; ga op zoek naar je eigen kracht en gebruik deze om boven de andere krachten uit te stijgen.”

Oriëntatie

Hoe doet die manager, waarbij ik er gemakshalve van uit ga dat die manager een professional is, dat dan? Het handvat dat ik de professional wil bieden is gelegen in de drie oriëntaties van de professional;

  1. Oriëntatie op zichzelf; wie ben ik, wat kan ik, hoe komt het dat ik doe wat ik doe en hoe leer ik?
  2. Oriëntatie op de beroepscontext: in wat voor organisatie werk ik, wat speelt daar, welke cultuur is dominant, welke partijen spelen nog meer een rol, wie heeft welke belangen?
  3. Oriëntatie op de professie; wat betekent mijn vak voor mij, voor mij organisatie, voor de samenleving, wat wil ik bijdragen aan mijn vak?

Met deze opsomming is de professional er nog niet; wat helpt bij elke oriëntatie is een kader waarmee je die oriëntatie nader kunt invullen. In dit blog sta ik langer stil bij het kader rond de oriëntatie van de professional op zichzelf. Deze context helpt de professional om zich figuurlijk aan de haren uit het moeras te trekken. De andere twee oriëntaties zijn zeker belangrijk, maar voor dit doel minder bruikbaar. Bij de oriëntatie op de beroepscontext kan het kleurendenken van Leon de Caluwé en Hans Vermaak helpen. Bij de oriëntatie op de professie zelf biedt het werk van Howard Gardner, “Five minds voor the future” mooie aanknopingspunten.

Professional zelf

Wat ik merk in de Leergang Corporate Learning die ik bij de FCE volg, is dat stilstaan bij mijn eigen ontwikkeling als strategisch adviseur me erg helpt bij het zetten van verdere stappen als professional. Uiteraard haal ik veel waardevolle kennis uit boeken, colleges en werken met collega’s. Uiteindelijk ben ik het zelf die dat allemaal moet inpassen in míjn manier van werken. Maar dat lukt mij het beste als ik weet hoe ik leer, als ik regelmatig reflecteer op wat ik doen en als ik van anderen feedback krijg. Die drie zaken passen allemaal bij de oriëntatie van de professional op zichzelf.

  1. Hoe leert de professional? Nu een keer niet de leerstijlen van Kolb, maar de leervoorkeuren van Manon Ruijters, zoals weergegeven in haar boek “Liefde voor leren”;
  2. Zelfreflectie;
  3. Feedback.

Bij de leervoorkeuren van Manon Ruijters gaat het uiteraard over leren en niet over werken. En toch komt dat gedachtegoed van pas; onderzoek heeft uitgewezen dat volwassenen het meeste leren in en door het werk. En als professionals beter willen presteren in hun werk, kunnen ze ook maar beter ín dat werk gaan leren. Vanuit dit gezichtspunt biedt kennis van en inzicht in je eigen leervoorkeuren veel voordelen.

Reflectie

Een tweede instrument dat de professional kan helpen is zelfreflectie. Niet altijd makkelijk; sterker nog, sommigen mensen hebben er een broertje dood aan. Een professional kan niet zonder, is mijn stellige overtuiging. Hoe kun je anders blijven groeien, ontwikkelen en verbeteren als je niet kunt of durft stil te staan bij wat je doet, hoe je dat doet en waarom je dat doet?

Feedback

De laatste tool die ik aan wil reiken is feedback. Een fenomeen met een ietwat beladen betekenis. Iedereen zegt open te staan voor feedback, maar niemand doet er echt iets mee. Vooral niet als de feedback te confronterend, te eerlijk, te to-the-point en vooral, in de ogen van de ontvanger, niet opbouwend is. Ik zal de laatste zijn om toe te geven dat feedback ontvangen makkelijk is. Soms doet het ronduit pijn…. En daar zit ’t hem; als je om feedback vraagt stel je je kwetsbaar op. En soms word je dan inderdaad gekwetst. Iemand die vanuit die kwetsbaarheid een mooi format voor feedback heeft opgezet is Brene Brown. Zij heeft in haar boek “Daring greatly” deze opzet voor feedback opgenomen; zij noemt het engaged feedback. Mooiste voorbeeld daaruit is dat ze voorstelt om niet tegenover elkaar aan tafel te gaan zitten, maar naast elkaar. Dat geeft gelijk een andere lading aan feedback. Daarmee geef je als feedbackgever aan dat je naast iemand wilt staan, in plaats van tegenover. Een helpende in plaats van een confronterende attitude.

Managers en andere professionals die boven de krachten in hun omgeving uit willen stijgen, of deze krachten voor hen zelf willen laten werken, kunnen niet anders dan stil staan bij zichzelf. De drie handvatten kunnen daarbij goed helpen.

What’s next?

De komende tijd kunt u van mij meer blogs over “de professional” verwachten. Voor mijn stage in het kader van de LCL heb ik een literatuuronderzoek gedaan naar de Professional. Tijdens dat onderzoek heb ik ook 22 interviews gehouden; met medewerkers van Avans+, met freelance docenten, met deelnemers en met opdrachtgevers. Aan hen stelde ik de vraag: “Wanneer is iemand voor jullie een professional?”. Vanuit de literatuur en vanuit de interviews ben ik gekomen tot een omschrijving van “de Professional”. Vooral om daarmee een gemeenschappelijke taal mogelijk te maken. En deze gemeenschappelijke taal gaat helpen om invulling te geven aan de slogan die in het logo van Avans+ staat; “Improving professionals”.

In die vervolgblogs gaat het onder meer over de vraag of elke professional een kenniswerker is en andersom, hoe het zit met een leven lang leren en uiteindelijk over de omschrijving zoals Avans+ die wil gebruiken om tot een gemeenschappelijke taal te komen.

Hans de Gruijter is stagiair HRD bij Avans+ en te volgen via @HansdeGruijter

 

Plaats ook een reactie

CAPTCHA Deze vraag dient om te testen of u een menselijke bezoeker bent en om geautomatiseerde spam-inzendingen te voorkomen.